Mô hình kinh doanh oline: Nhiều tiềm năng, liệu có dễ "quản"?

Chủ nhật - 04/08/2019 10:47
Trong những năm gần đây, với sự phát triển mạnh mẽ của internet thì có rất nhiều người dự định kinh doanh bằng hình thức online. Đây được xem là mảnh đất “màu mỡ”, giàu tiềm năng để các nhà bán lẻ khai thác. Bởi, hình thức này không tốn chi phí mở cửa hàng, không cần bỏ ra nhiều vốn lại dễ dàng tiếp cận lượng khách hàng đông đảo.
Tính đến nay, việc kinh doanh online đã không còn mới. Đã có rất nhiều người nhảy vào cày xới mảnh đất màu mỡ này. Theo đó, hầu hết các bạn sinh viên, từ các mẹ bỉm sữa, chị em văn phòng cho đến các cá nhân yêu thích kinh doanh muốn tạo lập cho mình một sự nghiệp từ kinh doanh online. Qua đó, ngày càng nhiều người bán tham gia khiến mức độ cạnh tranh ngày càng khốc liệt…
 
h
Người sử dụng internet và các thiết bị di động tăng nhanh là cơ hội lớn để kinh doanh online tại Việt Nam 

Thế nhưng, các quy định pháp luật, hành lang pháp lý bảo vệ người tiêu dùng hiện trong lĩnh vực kinh doanh trực tuyến vẫn còn nhiều bất cập, chưa theo kịp với xu hướng. Nhiều trường hợp người tiêu dùng vẫn phải “ngậm bồ hòn làm ngọt” khi mua phải hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng không rõ nguồn gốc…

Theo Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (Vecom) cho biết, trong năm 2018, tăng trưởng thương mại điện tử tại Việt Nam ước tính đạt khoảng 30% so với cùng kỳ năm 2017. Mặc dù, từ điểm xuất phát thấp (khoảng 4 tỷ USD trong năm 2015) nhưng nhờ tốc độ tăng trưởng trung bình trong 3 năm liên tiếp cao nên quy mô thị trường thương mại điện tử năm 2018 lên tới khoảng 7,8 tỷ USD.

Cùng với đó, thị trường thương mại điện tử đang ngày càng được mở rộng, đa dạng các dịch vụ, lĩnh vực, cụ thể: hoạt động bán lẻ trực tuyến, du lịch trực tuyến, tiếp thị trực tuyến, giải trí trực tuyến, mua bán trực tuyến các dịch vụ và sản phẩm số hóa khác…

Hiện nay, tại Việt Nam có tới hơn 58 triệu người dùng Facebook. Trong đó,  Việt nam đứng thứ 7 thế giới về lượng người dùng, mỗi người dành trung bình 2,5 tiếng để truy cập Facebook. Mặc khác, Zalo đã ra mắt thị trường và có 7 năm nay cán mốc 100 triệu người dùng toàn cầu. Riêng, Việt Nam có khoảng 41 triệu người dùng, 90% người Việt Nam có điện thoại đều sử dụng Zalo. Cùng với đó, Instagram là thị trường giàu tiềm năng. Đây cũng là mạng xã hội rất ưa chuộng của giới trẻ, với khoảng 25 triệu người dùng. Sản phẩm kinh doanh được ưa chuộng là thời trang, giày dép, mỹ phẩm. Đặc biệt, đây cũng là thị trường còn sơ khai, chưa có nhiều nhà bán hàng tiếp cận. Bên cạnh đó, Google cung là một kênh lớn nhất và phổ biến nhất trên thế giới cũng như tại Việt Nam. Với khoảng 70 triệu người dùng internet tại Việt Nam, 90% trong số đó truy cập Google tìm kiếm thông tin. Làm chủ quảng cáo trên Google bạn sẽ không bao giờ lo không có đơn hàng. 

Tuy nhiên, kinh doanh online cũng có một “Cuộc chiến” về thương mại điện tử Việt Nam đang được định hình bởi các tên tuổi lớn, điển hình: Lazada và Shopee là 2 thương hiệu quốc tế và Tiki và Sendo được sáng lập bởi các doanh nghiệp trong nước. Bên cạnh đó, còn có nhiều “tên tuổi” cũng đã quen mặt như: thegioididong.com, adayroi.com… hoặc các “chợ” rao vặt như: chotot.vn, muabannhanh.com…

Tất cả các sàn thương mại điện tử hiện nay sử dụng mô hình giao dịch thương mại doanh nghiệp với người tiêu dùng (B2C) và mô hình giao dịch giữa người bán lẻ cá nhân và người tiêu dùng (C2C)…Với số lượng người truy cập để mua sắm, cũng như kinh doanh trên các sàn thương mại điện tử ngày càng tăng nhanh.

Hầu hết các địa phương trên cả nước như: Đồng Nai, TP.HCM, Hà Nội, Bình Dương, Hải Phòng, Bắc Ninh, Đà Nẵng…luôn hỗ trợ về chương trình phát triển thương mại điện tử trong giai đoạn 2016-2020 và chương trình phát triển thương mại điện tử hằng năm nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tham gia hệ thống thanh toán điện tử quốc gia, sử dụng rộng rãi các mô hình giao dịch thương mại điện tử.

Bên cạnh đó, việc kinh doanh trực tuyến ngày càng đơn giản, ít chịu chi phí về mặt bằng trong khi lợi nhuận đem lại thường khá cao. Do đó, số người tham gia “bán hàng online” ngày càng nhiều, đa dạng thành phần từ các bà mẹ “bỉm sữa”, sinh viên đến dân văn phòng, từ việc bán hàng bán thời gian để kiếm thêm thu nhập đến coi bán hàng trên mạng là hoạt động kinh doanh chính… Đặc biệt, các loại hình như “live stream” (phát trực tiếp) bán hàng, giao dịch qua tài khoản trực tuyến… xuất hiện ngày càng nhiều.

Bà Nguyễn Thị Minh Huyền, Phó cục trưởng Cục Thương mại điện tử - kinh tế số, Bộ Công thương nhận định, hoạt động thương mại điện tử phát triển khá nhanh chóng ở nhiều địa phương. Điều này đặt ra những vấn đề cần giải quyết trong công tác quản lý dữ liệu các doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh, kiểm soát xuất xứ, chất lượng hàng hóa trong nền tảng thương mại số hóa…

Mặc dù vậy, việc mua hàng online tiềm ẩn nhiều nguy cơ về hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng... Nhiều khách hàng băn khoăn với “ma trận” các sản phẩm được quảng cáo, bày bán trên nhiều trang thương mại điện tử lớn, cũng như các hình thức kinh doanh qua mạng xã hội như: Facebook, Zalo, Instagram… Ngoài ra, nguy cơ thông tin cá nhân của khách hàng bị “lấy cắp” cũng rất cao khi mua hàng trực tuyến, nhất là ở các giao dịch trên các trang mạng xã hội.

Mới đây, tại Diễn đàn Toàn cảnh Thương mại điện tử 2019, ông Nguyễn Ngọc Dũng – Phó Chủ tịch VECOM đặt vấn đề, để kinh doanh thương mại điện tử thì hiện nay chúng ta đã có môi trường pháp lý, tuy nhiên dường như những chính sách vẫn luôn 'đi sau' sự phát triển về kinh tế. Ông Dũng nhấn mạnh: "Rõ ràng, Cục Thương mại điện tử cũng rất tích cực trong hướng bổ sung kịp thời và đơn giản hoá thủ tục, giảm bớt các điều kiện để doanh nghiệp, startup kinh doanh trong lĩnh vực thương mại điện tử, tuy nhiên hiện nay vẫn rất nhiều người bán hàng chưa đăng ký hoặc làm các thủ tục cần thiết mà vẫn tham gia bán hàng qua website...".

Tương tự, ông Nguyễn Hữu Tuấn - Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số cho rằng, thời gian tới, Nghị định 52/2013/NĐ-CP có thể sửa đổi, trong đó nhóm các website có hoạt động mua bán trực tuyến sẽ được giới hạn đối tượng cụ thể và chi tiết hơn. Các website có hoạt động bán hàng cũng phải minh bạch thông tin để người mua hàng có đầy đủ thông tin về chính sách, sản phẩm nhằm bảo vệ người tiêu dùng. Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số cũng sẽ đưa ra các giải pháp về hành lang pháp lý cho các mô hình mới bởi "nhiều doanh nghiệp hiện còn không rõ mình nằm ở lĩnh vực nào, thương mại điện tử hay mạng xã hội...". Các mô hình mới như cho vay ngang hàng qua sàn thương mại điện tử, tiền ảo, tài sản ảo hiện vẫn chưa có hành lang pháp lý cụ thể nhưng Chính phủ cũng đã giao cho các Bộ, ngành cùng nghiên cứu để đưa ra giải pháp về các mô hình này.

Tác giả bài viết: Minh Sơn – Thanh Tuyền

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật   
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây