Vì sao các doanh nghiệp tìm cách “né” đóng bảo hiểm xã hội?

Minh Sơn - Ngọc Danh - Thứ bảy - 26/10/2019 10:47
Người Sài Gòn - Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết, trong quá trình thực hiện công tác kiểm tra, thanh tra chuyên ngành đối với các doanh nghiệp, các đơn vị thực hiện luôn phải đối mặt với muôn kiểu đối phó của các doanh nghiệp như khai gian số liệu, giấu sổ sách, thậm chí khiếu nại, kiện ngược lại đoàn thanh tra.
Cũng theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết, trong thời gian qua, các hành vi nợ, trốn đóng và gian lận bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp vẫn diễn biến phức tạp. Qua đó, tình trạng trốn đóng, nợ đọng bảo hiểm xã hội với số tiền lớn, cố tình chây ì và thời gian nợ kéo dài của các doanh nghiệp vẫn diễn ra thường xuyên tại nhiều địa phương, gây khó khăn trong việc bảo đảm quyền lợi cho người lao động.
 
h
Người lao động liên hệ làm thủ tục hưởng chế độ tại Bảo hiểm xã hội tại tỉnh Đồng Nai

Chỉ tính đến hết tháng 9 năm 2019, cả nước còn 32.205 đơn vị bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp từ 3-6 tháng với số tiền 987 tỉ đồng (tăng 118 đơn vị với số tiền 48 tỉ đồng so với tháng 8); 12.849 đơn vị với 745 tỉ đồng (giảm 13 đơn vị và số tiền nợ tăng 41 tỉ đồng) nợ từ 6-12 tháng và 14.982 đơn vị với số tiền 2.931 tỉ đồng nợ trên 12 tháng.

Riêng năm 2018, lực lượng thanh tra chuyên ngành đóng bảo hiểm xã hội của các địa phương phát hiện nhiều trường hợp người lao động được chủ doanh nghiệp ký hợp đồng lao động mùa vụ 25 ngày nhiều lần liên tục trong 2 năm. Sau khi hết hạn hợp đồng 2- 5 ngày, họ lại được ký tiếp "hợp đồng lao động mùa vụ".

Theo ông Nguyễn Trọng Nam - Trưởng phòng Thanh tra - Kiểm tra (BHXH TP Hồ Chí Minh cho biết, trước đây các DN đã dùng “chiêu” là ký HĐLĐ thời hạn dưới ba tháng. Họ ký tối đa hai hợp đồng rồi sau đó giấu đi, chỉ khi bất đắc dĩ mới cung cấp cho cơ quan chức năng. Đồng thời, các DN thường có ba loại hồ sơ (gồm HĐLĐ, bảng lương), trong đó một bộ để lưu hành trong nội bộ DN, giữa các cổ đông; một bộ để báo cáo cơ quan chức năng, ngân hàng và một bộ để dùng cho chính NLĐ. Thếnhưng, từ ngày 1-1-2018, “chiêu” ký hai hợp đồng dưới ba tháng sẽ không thể áp dụng, vì Luật BHXH quy định HĐLĐ từ một tháng trở lên phải đóng BHXH cho NLĐ nên khả năng phát hiện DN gian lận sẽ cao hơn.
Bên cạnh đó, đoàn thanh tra phát hiện nhiều người lao động được ký hợp đồng lao động một năm (từ 6/2017) nhưng chưa tham gia bảo hiểm xã hội. Theo hồ sơ doanh nghiệp cung cấp, đến tháng 12/2017 người lao động xin thôi việc nhưng đến tháng 4/2018 (3 tháng sau) lại được tiếp nhận vào làm việc với hợp đồng lao động mới và tham gia bảo hiểm xã hội từ tháng 4/2018…

Theo ông Mai Văn Thắng - Phó trưởng ban Thu, Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho rằng, nguyên nhân cơ bản của tình trạng nợ đọng, chậm đóng bảo hiểm xã hội là hiểu biết và ý thức chấp hành pháp luật của chủ sử dụng lao động chưa tốt. Không ít doanh nghiệp dù hoạt động sản xuất, kinh doanh vẫn bình thường, vẫn có lợi nhuận, lương thưởng cho người lao động đầy đủ nhưng lại cố tình chây ì, nợ bảo hiểm xã hội.

Mặc khác, người lao động, một mặt do sức ép việc làm và do chưa hiểu biết đầy đủ về chính sách cho nên chưa chủ động đấu tranh với chủ sử dụng lao động, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bản thân.

Song song đó, nhằm hạn chế gia tăng nợ với quyết tâm nợ thấp hơn năm 2018, ngoài các giải pháp thông thường, từ đầu năm 2019 đến nay Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã triển khai một số giải pháp. Theo đó, có yêu cầu cán bộ chuyên quản phải thường xuyên đôn đốc doanh nghiệp, lập biên bản nếu nộp muộn, qua 2 lần lập biên bản thì báo cáo để lập đoàn thanh tra xử phạt.

Tương tự, ông Trần Đức Long - Vụ trưởng Thanh tra - Kiểm tra (BHXH Việt Nam), trong thực tế, công tác thanh tra của ngành gặp rất nhiều tình huống khác nhau. Do đó, ngoài nắm vững nghiệp vụ, cán bộ thanh tra luôn phải lưu ý, tiên liệu trước các tình huống có thể xảy ra để ứng xử phù hợp. Đơn cử, sau khi kết thúc thanh tra, phía đơn vị sử dụng LĐ không ký vào biên bản làm việc thì cần phải làm gì tiếp theo? Hay khi làm việc, Phó Giám đốc Công ty A không ký vào biên bản làm việc và biên bản xử phạt với lý do không được Giám đốc ủy quyền việc ký thì xử lý thế nào cho hợp lý?…Cùngvới đó, ngoài nắm vững kiến thức pháp luật, các đoàn thanh tra cũng cần linh hoạt xử lý, tránh máy móc. Thí dụ, một đợt thanh tra 10 DN vi phạm, khi bắt tay vào nhiệm vụ, nếu phát hiện một đến hai DN vi phạm thì phải lập biên bản xử phạt ngay, chứ không phải “máy móc” đợi đến khi thanh tra đủ cả 10 DN mới xử lý. “Sau khi thanh tra xong, phải kiên quyết yêu cầu người đại diện pháp luật hoặc người được ủy quyền hợp pháp của DN ký biên bản làm việc, chứ không thể có chuyện bà kế toán, ông trưởng phòng nhân sự… đứng ra ký biên bản trong khi không có ủy quyền đúng pháp luật”, ông Long nhấn mạnh.

Như vậy, với các biện pháp chế tài, xử phạt như hiện nay vẫn chưa đúng mức thì việc răn đe, ngăn chặn việc trốn né đóng BHXH khó có thể hữu hiệu. Thiết nghĩ, đã đến lúc cần phải áp dụng những biện pháp mạnh như đình chỉ hoạt động, phong tỏa tài khoản, truy tố các chủ DN không thực hiện BHXH... thì mới bảo vệ được quyền lợi lâu dài của người lao động.

Tại điều 141 - Bộ luật Lao động đã quy định rõ: “Loại hình BHXH bắt buộc được áp dụng đối với những doanh nghiệp sử dụng từ 10 người lao động trở lên. ở những doanh nghiệp này, người sử dụng lao động, người lao động phải đóng BHXH theo quy định tại Điều 149 của bộ luật này và người lao động được hưởng các chế độ trợ cấp bảo hiểm xã hội ốm đau, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thai sản, hưu trí và tử tuất”.  Cả nước hiện nay đã có hàng trăm ngàn DN thuộc các thành phần kinh tế, nhưng số DN tham gia BHXH còn rất ít ỏi (khoảng 15%). 

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật   
Đang tải...
Góc nhìn - 16/09/2019
Có thể khẳng định rằng, doanh nghiệp Việt Nam có vai trò quan trọng trong chuỗi sản xuất, phát triển công nghiệp hỗ trợ (CNHT). Tuy nhiên, vẫn còn vướng nhiều rào cản.
Góc nhìn - 12/06/2019
Thông tin từ cuộc họp của Ban chỉ đạo cải cách hành chính TPHCM diễn ra vào chiều ngày 11.6 vừa qua. Treo đó, TP.HCM sẽ có phần mềm ứng dụng (app) để người dân và doanh nghiệp có thể tra cứu các thông tin cụ thể của dự án trước khi mua.
Góc nhìn - 25/06/2019
Mới đây, theo kết luận của cơ quan chức năng huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị có 14 cán bộ ở địa phương thuộc diện quản lý UBND huyện, Huyện ủy và Đảng ủy xã đã sử dụng bằng giả để hợp thức hóa hồ sơ cán bộ.
Góc nhìn - 28/10/2019
Trong di chúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh có viết: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”. Công tác cán bộ trong thời kỳ đổi mới và hội nhập càng chứng tỏ rằng cốt lõi vẫn là yếu tố con người. Qua đó, với công việc hành chính công, làm cách nào để người tài nổi lên, thu hút, phát huy được tài năng năng lực của cán bộ?...
Góc nhìn - 03/12/2019
Ngày 3/12/2019, VKSND huyện Ea H’leo, tỉnh Đắk Lắk cho biết, cơ quan này vừa ban hành cáo trạng. Theo đó, truy tố bị can Đặng Ngọc Thủy (SN 1955, ngụ huyện Ea H’leo) về tội "Hiếp dâm".
Góc nhìn - 25/07/2019
Theo Bộ Xây dựng, loại hình công trình căn hộ văn phòng (officetel) ngoài chức năng sử dụng làm văn phòng còn để lưu trú ngắn hạn vì vậy phải có cơ chế quản lý chặt chẽ tránh tình trạng lợi dụng để sử dụng officetel thành nhà ở.
Góc nhìn - 27/06/2019
Mới đây, Bộ KHĐT đã thống kê, Hiệp định sẽ giúp GDP của Việt Nam tăng thêm bình quân từ hơn 2% đến trên 3,2% giai đoạn từ nay đến năm 2023 và tăng thêm trên 7% đến năm 2033.
Góc nhìn - 11/06/2019
Dự án nhà máy thủy điện Đăk R’Keh thuộc huyện Đăk R’Lấp, tỉnh Đăk Nông, có công suất 5MW, do Công ty cổ phần thủy điện Đại An (Công ty Đại An), là chủ đầu tư, có tổng mức đầu tư 174 tỷ đồng, hiện bị chậm tiến độ do nguyên nhân khách quan. Vì vậy, lãnh đạo Công ty quyết tâm và nỗ lực cao, để công trình được thi công trong thời gian sớm nhất.
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây